Heeft u vragen
035 - 64 24 838
06 - 288 70 427

>>Afweer of immuniteit

Afweer of immuniteit

27-06-2017

Afweer of immuniteit

Afweer/immuniteit

Herhaling functie van het darmslijmvlies

Eerst nog even een stukje om terug te halen wat het slijmvlies van het spijsverteringsstelsel betekent voor het immuunsysteem. Dit slijmvlies is onderdeel van het MALT (mucosa associated lymphoid tissue), oftewel de mucosa (slijmvlies) lymphoid (lymfatisch) weefsel. In het Nederlands noemen we dit het MIS; het mucosale immuun systeem. Het MALT of MIS is weer onder te verdelen in GALT (darmen), BALT (bronchiën, luchtwegen) en NALT (voor neusslijmvlies en de bovenste luchtwegen).
Het immuunsysteem is op een paar plaatsten meer vertegenwoordigd; bij de ring van Waldeyer. Dit is de benaming voor ringvormige positionering van lymfeweefsel in de neus- en keelholte dat betrokken is bij de afweer van het menselijk lichaam tegen ziektekiemen, schimmels en micro-organismen die via de mond of neus binnenkomen.
De tweede belangrijke plaats is bij de overgang van dunne darm naar dikke darm; de Peyerse platen. Ook dit is een concentratie van lymfeweefsel. Verder zijn er meerdere plaatsen waar lymfeweefsel aanwezig is maar dit zijn de twee plaatsen waar meer aanwezig is.
Deze concentratie van lymfeweefsel is aanwezig zodat er direct een reactie kan zijn op ziekmakende stoffen die gelijk aangevallen worden, onschadelijk worden gemaakt en mogelijk verwijderd worden uit het lichaam.
Jammer genoeg gaat het ondanks deze maatregelen toch nog wel eens niet goed. De oorzaak hiervan kan zijn: voeding, medicijnen en/of vaccinaties. Tegenwoordig zijn er heel veel mensen die allerlei ontstekingen hebben. En dan met name ontstekingen in de darmen, denk maar aan ziekte van Crohn en collitis ulcerosa, ontstekingen van de dikke en dunne darm.

Ontstekingen en laaggradige ontstekingen

In de vorige blog heb ik uitgebreid besproken wat de symptomen zijn van een ontsteking. Er zijn veel mensen waarbij deze symptomen niet aanwezig zijn, maar die wel de gevolgen hebben van een langdurige ontsteking. Dit noemt men een laaggradige ontsteking. Er is wel een ontsteking aanwezig alleen zonder de symptomen van een ontsteking. Als een laaggradige ontsteking lang genoeg duurt kunnen er zichtbare weefselbeschadigingen ontstaan. Klachten als vermoeidheid, pijn, chronische holte ontsteking en vormen van allergie kunnen duiden op een laaggradige ontsteking.

Klachten als vermoeidheid kunnen ontstaan door het hormoon cortisol. Cortisol is een corticosteroïde; het is een hormoon dat gemaakt wordt in de bijnierschors uit cholesterol. Cortisol is actief betrokken bij ontstekingen en kan uitgeput gaat raken. Hierdoor kan er ook uitputting ontstaan van de bijnieren.
Cortisol is ook betrokken bij de vertering van koolhydraten, eiwitten en vetten en is mede belangrijk bij het dag- en nachtritme. In de ochtend is de productie van cortisol hoog zodat we wakker blijven en tegen de avond wordt dit minder zodat we kunnen gaan slapen. Het is ook een hormoon dat geactiveerd wordt bij stress. Stress heeft dus veel invloed op het immuunsysteem, de vertering van voeding en het slaapritme.
Vanwege de vele functies die cortisol heeft kan deze stof ervoor zorgen dat iemand uitgeputte bijnieren kan hebben zonder een vorm van stress. Zoals u in het verhaal hier kunt lezen kan de uitputting een gevolg zijn van een laaggradige ontsteking die te lang duurt. Het gevolg kan zijn dat iemand chronische vermoeidheid krijgt. Dit is een klacht die ik veel hoor in de praktijk.

Afweer of immuniteit

De maag zorgt al voor een stuk immuniteit door een sterke zuurgraad. Dit vormt al in het spijsverteringskanaal voor een goede immuniteit. Helaas is dit bij veel mensen niet in orde. Het komt regelmatig voor dat het slijmvlies in de maag niet zuur genoeg is. Dit kan dezelfde symptomen geven als teveel zuur in het slijmvlies.
Wat is nu eigenlijk immuniteit of afweer? Volgens wikipedia kan immuniteit verwijzen naar afweer. Volgens Ensie is immuniteit de eigenschap van het lichaam (organisme) om zichzelf te beschermen tegen ziekteverwekkers.

Bij de afweer van de mens tegen binnengedrongen ziekteverwekkers (bacteriën, virussen, schimmels, parasieten) en gevaarlijke stoffen worden twee typen onderscheiden: de aspecifieke afweer en de specifieke afweer.
Aspecifieke afweermechanismen zijn afweermechanismen die onafhankelijk zijn van de belager. Deze is aangeboren en altijd gelijk. Deze aspecifieke afweer is er om bacteriën, virussen, schimmels, parasieten onschadelijk te maken en in de huid ook voor het onschadelijk maken van bijvoorbeeld een splinter. Tevens wordt deze aspecifieke afweer gebruikt voor het opruimen van dode celresten.
Deze aspecifieke afweer kan leiden tot een ontsteking (zie vorige blog).
Deze afweer/immuniteit is altijd aanwezig en bestaat onder andere in de grenslagen, die het interne milieu (binnenwereld) afsluiten van de buitenwereld, zoals de huid en slijmvliezen. Verder hoort een groot aantal witte bloedcellen (neutrofielen en macrofagen) tot dit afweermechanisme.

In de volgende blog ga ik verder met de macrofagen en de activatie van een deel van het immuunsysteem dat betrokken is bij het aspecifieke afweersysteem.

Bronnen:

https://assortiment.bsl.nl/files/3e3ddffa-8ff3-4375-97e9-5b07129bb37f/anatomieenfysiologieph.pdf
https://nl.wikipedia.org/wiki/Ring_van_Waldeyer
http://www.merckmanual.nl/mmhenl/print/sec16/ch183/ch183c.html
https://assortiment.bsl.nl/files/3e3ddffa-8ff3-4375-97e9-5b07129bb37f/anatomieenfysiologieph.pdf
https://www.ensie.nl/medische-basiskennis/immuniteit
https://www.erasmusmc.nl/immunologie/clin.imm/afweercentrum/jmf.patienten/afweersysteem/menselijk/b-lymfocyten/
https://www.youtube.com/watch?v=P-jEL314ywQ
https://www.youtube.com/watch?v=dOZSmmIh7oA
https://www.youtube.com/watch?v=b_w-KTJgvp8